てもいい: xin phép, trả lời và luyện tập

Thể te của động từ + もいい nói rằng hành động được phép. Thêm ですか để xin phép: ここに座ってもいいですか, “Tôi ngồi đây được không?”. Người thực hiện hành động và mục đích của câu giúp phân biệt với lời nhờ てください.

Tạo mẫu xin phép

Giữ nguyên で nếu thể te kết thúc bằng で: 読んでもいい, không phải 読んてもいい. Xem bài thể te để ôn nhóm động từ và biến đổi âm.

Xin phép và cho phép là hai lượt khác nhau

A: このペンを使ってもいいですか。— Tôi dùng bút này được không?
B: はい、どうぞ。— Vâng, cứ dùng đi.

Cũng có thể trả lời 使ってもいいですよ, “Bạn có thể dùng”. Nếu không có phần hỏi, 使ってもいいです thường nêu việc được phép thay vì thể hiện rõ câu xin phép. Ngữ điệu và ngữ cảnh có thể ảnh hưởng hội thoại, nhưng nên học câu hỏi đầy đủ trước.

So sánh hành động muốn nói

Trong câu xin phép thông thường, người nói muốn thực hiện hành động. Ngữ cảnh rộng hơn có thể nói về người khác, nên đây là mô hình hội thoại hữu ích, không phải quy tắc bắt buộc chủ ngữ ngữ pháp luôn là 私.

Khi câu trả lời là từ chối

Câu ngập ngừng すみません、ちょっと… có thể báo rằng người nghe không cho phép. いけません hoặc だめです trực tiếp hơn, thường khá nghiêm và giống quy định. Hãy nghe hết câu và hỏi rõ khi chưa chắc trước khi hành động.

So sánh với てはいけません khi nêu điều cấm và ないでください khi nhờ đừng làm. Không hiểu mọi câu phủ định thành “không cần làm”; cấm làm và không bắt buộc làm là hai ý khác nhau.

ていい có sai không?

Không. Trong hội thoại có thể bỏ も, như 座っていいですか hoặc 見ていい. Đó có thể là cách xin phép tự nhiên. Bài này luyện mẫu đầy đủ てもいい để thấy rõ cấu trúc, không coi cách nói hội thoại đó là sai ngữ pháp.

Cũng cần phân biệt なくてもいい: 来なくてもいいです nghĩa là “Không cần phải đến”, không phải “Không được đến”. Mẫu không bắt buộc dùng dạng phủ định và có ý nghĩa khác.

Luyện tập

1. Xin dùng bút này: このペンを＿＿もいいですか。 Dùng 使う.
2. Xin đọc quyển sách: この本を＿＿もいいですか。 Dùng 読む.
3. Câu nào nhờ người nghe mở cửa: 開けてください hay 開けてもいいですか?
4. Trả lời ngắn để cho phép.
5. 座っていいですか có luôn sai vì thiếu も không?
6. 来なくてもいいです có nghĩa “Không được đến” không?