ないでください: xin đừng làm, chia phủ định và bài tập

Thể nai của động từ + でください dùng để nhờ người nghe đừng làm gì. Trước hết tạo dạng phủ định kết thúc bằng ない, rồi thêm でください: 撮る → 撮らない → 撮らないでください, “Xin đừng chụp ảnh”.

Tạo lời nhờ phủ định

Với nhóm 1, âm cuối hàng u thường đổi sang hàng a trước ない. Riêng đuôi う đổi thành わない, không phải あない. Nhóm 2 bỏ る rồi thêm ない. Hãy xác định nhóm của động từ đuôi る, không mặc định tất cả thuộc nhóm 2.

Xác định ai được yêu cầu không làm

ここで写真を撮らないでください。— Xin đừng chụp ảnh ở đây.

この箱を開けないでください。— Xin đừng mở hộp này.

まだ送らないでください。— Xin đừng gửi vội.

Người nghe được yêu cầu không thực hiện hành động. まだ trong câu cuối mang ý “chưa”. Nên thêm địa điểm hoặc đối tượng khi cần tránh hiểu lầm, thay vì dùng lời nhờ không rõ đang nhắc đến việc gì.

So sánh ba ý nghĩa

ないでください yêu cầu sự hợp tác của người nghe; てはいけません nêu hành động không được phép. Cả hai có thể xuất hiện trong chỉ dẫn nhưng chức năng và sắc thái không giống nhau. Cũng cần phân biệt với なくてもいい, nghĩa là không bắt buộc làm.

Ví dụ 書かなくてもいいです nghĩa là “Không cần phải viết”, không phải “Xin đừng viết”. Người nghe vẫn có thể được phép viết.

Tránh chia sai dạng phủ định

Luyện tập

1. Tạo lời nhờ đừng làm từ 読む.
2. Tạo lời nhờ đừng làm từ 買う.
3. Tạo lời nhờ đừng làm từ 来る và ghi cách đọc.
4. “Xin đừng mở hộp này”: この箱を＿＿でください。 Dùng 開ける.
5. Câu nào nhờ đừng làm: 書かないでください hay 書かなくてもいいです?
6. Câu nào nêu quy định trực tiếp hơn: 入らないでください hay 入ってはいけません?